Άλλες γλώσσες >

български език (bg) | Čeština (cs) | Dansk (da) | Deutsch (de)
Ελληνικα (el) | English (en) | Español (es) | Eesti keel (et)
Suomi (fi) | Français (fr) | Hrvatski (hr) | Magyar (hu)
Italiano (it) | Lietuvu kalba (lt) | Latviešu valoda (lv) | Malti (mt)
Nederlands (nl) | Polski (pl) | Português (pt) | Româna (ro)
Slovencina (sk) | Slovenšcina (sl) | Svenska (sv) |

# Γενικές αρχές δειγματοληψίας

## 1. Γενικές πληροφορίες για τη δειγματοληψία

Δειγματοληψία μπορεί να διενεργηθεί για διάφορους σκοπούς, όπως:

- δασμολογική κατάταξη·
- προσδιορισμός της καταγωγής·
- υπολογισμός ειδικού φόρου κατανάλωσης·
- προσδιορισμός της παρουσίας ιχνηθετών ή μετουσιωτικών ουσιών σε υγρά καύσιμα·
- εντοπισμός ναρκωτικών και άλλων ουσιών·
- ασφάλεια του καταναλωτή.

Τα δείγματα μπορούν να αποσταλλούν προς ανάλυση σε εργαστήριο ή να αναλυθούν άμεσα σε κινητό εργαστηρίο ή με επί τόπου δοκιμή.
Η μέθοδος δειγματοληψίας εξαρτάται από:

- τον σκοπό της δειγματοληψίας·
- τον τύπο των αγαθών ή εμπορευμάτων·
- την ομοιομορφία των αγαθών ή εμπορευμάτων·
- το μέγεθος του φορτίου αγαθών ή εμπορευμάτων.

Το δείγμα πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικό του συνόλου της παρτίδας ή του φορτίου. Για τελωνειακούς σκοπούς, αντιπροσωπευτικά δείγματα πρέπει να λαμβάνονται σύμφωνα με τον Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα ή σύμφωνα με πρόσθετες ισχύουσες τελωνειακές διατάξεις (όταν εξετάζεται μέρος μόνο των εμπορευμάτων που καλύπτονται από μια τελωνειακή διασάφηση ή λαμβάνονται δείγματα, τα αποτελέσματα της μερικής εξέτασης ή της ανάλυσης ή εξέτασης των δειγμάτων, θεωρείται ότι ισχύουν για το σύνολο των εμπορευμάτων που καλύπτονται από την ίδια διασάφηση: βλ. Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα).
Για τους σκοπούς των ειδικών φόρων κατανάλωσης, τα εξεταζόμενα δείγματα θα πρέπει να λαμβάνονται σύμφωνα με τι συστάσεις που παρέχονται στο τμήμα (διαδικασίες δειγματοληψίας) ή στα ειδικά δελτία διαδικασίας δειγματοληψίας. Οι συστάσεις που παρέχονται για τους σκοπούς ειδικών φόρων κατανάλωσης μπορούν γενικά να ακολουθούνται για δείγματα τα οποία λαμβάνονται για άλλους σκοπούς, εκτός εάν ισχύουν διαφορετικοί κανόνες.
Για τα περισσότερα εμπορεύματα δεν υπάρχουν ειδικοί κανόνες δειγματοληψίας. Τέτοιοι κανόνες υπάρχουν για ορισμένα εμπορεύματα: σε αυτή την περίπτωση, οι εν λόγω κανόνες υπερισχύουν των γενικών κανόνων του παρόντος οδηγού.
Ο διασαφιστής δικαιούται να είναι παρών κατά την εξέταση των εμπορευμάτων και τη λήψη δειγμάτων και τα δείγματα θα πρέπει κανονικά να λαμβάνονται παρουσία του διασαφιστή ή του αντιπροσώπου του. Ο τελωνειακός υπάλληλος μπορεί να λάβει δείγματα χωρίς την παρουσία του διασαφιστή, του ελεγχόμενου πρόσωπου ή αντιπροσώπων τους, εάν επιλέξουν να μην παραστούν.
Εάν το κρίνουν σκόπιμο, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να ζητήσουν από τον διασαφιστή ή τον αντιπρόσωπό του να είναι παρόντες κατά την εξέταση των εμπορευμάτων ή τη λήψη δειγμάτων, με σκοπό να τους παρέχουν την αναγκαία συνδρομή για να διευκολύνουν την εν λόγω εξέταση ή δειγματοληψία (βλ. Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα).
Θα πρέπει να παρέχουν ενεργή συνδρομή στις τελωνειακές αρχές, ανάλογα με τις ανάγκες, ώστε να διευκολύνουν το έργο της δειγματοληψίας, όπως:

- αναλυτικά στοιχεία για τη φύση των εμπορευμάτων από τα οποία θα ληφθεί δείγμα·
- δελτία δεδομένων ασφαλείας (ΔΔΑ), εάν είναι διαθέσιμα·
- εργατικό δυναμικό·
- εξοπλισμό εκφόρτωσης/φόρτωσης·
- εργαλεία, κλπ.

Εάν ο διασαφιστής αρνείται να παραστεί στη διαδικασία δειγματοληψίας ή να ορίσει πρόσωπο που θα είναι σε θέση να παρέχει την αναγκαία συνδρομή, οι τελωνειακές αρχές πρέπει να ορίσουν προθεσμία για να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις τους (βλ. Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα ).
Εάν δεν υπάρξει συμμόρφωση εντός αυτής της προθεσμίας, μπορείτε να πραγματοποιήσετε τη δειγματοληψία με έξοδα του διασαφιστή και υπό την ευθύνη του διασαφιστή, χρησιμοποιώντας, εάν είναι απαραίτητο, τις υπηρεσίες αρμόδιου προσώπου ή άλλου προσώπου το οποίο διορίζεται σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες (βλ. Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα).
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η δειγματοληψία είναι εξίσου έγκυρη όπως εάν διενεργούνταν με την παρουσία του διασαφιστή ή του ελεγχόμενου προσώπου (βλ. Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα).
Εάν η δειγματοληψία ενέχει σοβαρούς κινδύνους ασφάλειας, ή εάν απαιτείται η χρήση ειδικού εξοπλισμού δειγματοληψίας ή/και προστατευτικού εξοπλισμού, μπορείτε να αναθέσετε τη δειγματοληψία, υπό την εποπτεία σας, σε άλλα ειδικευμένα ή ειδικά εκπαιδευμένα πρόσωπα (βλ. Δειγματοληψία επικίνδυνων εμπορευμάτων).

## 2. Σχέδιο δειγματοληψίας

Χρησιμοποιείστε την τελευταία έκδοση προτύπων (ISO 17025 και ISO 2859-1).
Πρέπει να εκπονήσετε σχέδιο δειγματοληψίας ακολουθώντας τα παρακάτω βήματα

1. ελέγξτε τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τα εμπορεύματα·
2. εξοικειωθείτε με τις συνθήκες της δειγματοληψίας, λαμβάνοντας υπόψη υπάρχουσες πληροφορίες για θέματα υγείας και ασφάλειας·
3. προετοιμάστε τα αναγκαία μέσα δειγματοληψίας και τους περιέκτες για τα δείγματα·
4. ελέγξτε εάν υπάρχουν ειδικοί κανόνες ή συστάσεις όσον αφορά τη δειγματοληψία των συγκεκριμένων εμπορευμάτων.

### 2.1 Έλεγχος των διαθέσιμων πληροφοριών σχετικά με τα εμπορεύματα

Πρέπει να ελέγχετε διεξοδικά όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με τα εμπορεύματα που πρόκειται να επιθεωρηθούν/ελεγχθούν, περιλαμβανομένων των συνοδευτικών εγγράφων των εμπορευμάτων: π.χ. δελτίο δεδομένων ασφαλείας (ΔΔΑ), φυτοϋγειονομικά πιστοποιητικά.
Εάν τα συνοδευτικά έγγραφα περιέχουν τα διεθνώς αναγνωρισμένα σύμβολα και τις σημάνσεις προσδιορισμού του επιπέδου του κινδύνου που συνδέεται με τον χειρισμό των εμπορευμάτων, οφείλετε να τηρήσετε αυτές τις οδηγίες. Είναι επίσης σημαντικό να ενημερώσετε για τους εν λόγω κινδύνους κάθε άλλο πρόσωπο που χειρίζεται τα εμπορεύματα.
Οι αρμόδιοι τελωνειακοί υπάλληλοι οφείλουν να γνωρίζουν τη σημασία αυτών των συμβόλων και σημάνσεων. Τα εν λόγω σύμβολα και οι σημάνσεις παρέχουν χρήσιμα δεδομένα για τα μέτρα ασφαλείας τα οποία πρέπει να ληφθούν, για τα μέσα ατομικής προστασίας και τις απαιτήσεις σχετικά με τη συσκευασία, τη μεταφορά και αποθήκευση.
Οι σημάνσεις είναι οι ακόλουθες

- Τυποποιημένες φράσεις ειδικών κινδύνων (φράσεις R), συνδυασμός τυποποιημένων φράσεων ειδικών κινδύνων·
- Τυποποιημένες φράσεις ασφαλούς χρήσης (φράσεις S), συνδυασμός τυποποιημένων φράσεων ασφαλούς χρήσης·
- Τυποποιημένες δηλώσεις επικινδυνότητας (δηλώσεις H), συνδυασμός τυποποιημένων δηλώσεων επικινδυνότητας·
- Τυποποιημένες δηλώσεις προφύλαξης (δηλώσεις P), συνδυασμός τυποποιημένων δηλώσεων προφύλαξης·
- Εικονογράμματα και προειδοποιητικές λέξεις κινδύνου.

Τα εν λόγω σύμβολα και οι σημάνσεις θα πρέπει να τοποθετούνται ευδιάκριτα επάνω στις συσκευασίες.
Όταν ο διασαφιστής ή ο οικονομικός φορέας δεν είναι σε θέση να προσκομίσει έγκυρα και αυθεντικά δεδομένα όσον αφορά τη φύση των εμπορευμάτων, η δειγματοληψία θα πρέπει να διενεργείται με άκρα προσοχή. Σε αυτές τις περιπτώσεις, πρέπει να χειρίζεστε τα προς δειγματοληψία εμπορεύματα ως επικίνδυνα.
Δεν πρέπει να λαμβάνετε δείγματα από τα ακόλουθα εμπορεύματα:

- ραδιενεργές ουσίες·
- εξαιρετικά τοξικές ουσίες·
- αέρια προϊόντα και υγροποιημένα αέρια·
- εκρηκτικά προϊόντα·
- δυνητικά επικίνδυνα βιολογικά υλικά.

Ο κατάλογος των εμπορευμάτων από τα οποία δεν λαμβάνουν δείγματα οι τελωνειακοί υπάλληλοι διαφέρει από το ένα κράτος μέλος στο άλλο και ανάλογα με την αρμοδιότητα του τελωνειακού υπαλλήλου. Γενικά, ο ανωτέρω κατάλογος είναι ορθός.
Δείγματα από εμπορεύματα των παραπάνω κατηγοριών μπορούν να ληφθούν μόνο από τις αρμόδιες κρατικές αρχές ή εξωτερικούς φορείς και πρόσωπα που είναι εκπαιδευμένα και εξουσιοδοτημένα να λαμβάνουν δείγματά τους.

### 2.2 Εξοικείωσή σας με τις συνθήκες της δειγματοληψίας

Πρέπει να συλλέξετε δεδομένα σχετικά με τη θέση των εμπορευμάτων εντός των εγκαταστάσεων αποθήκευσης ή των μεταφορικών οχημάτων, τον τύπο της μεταφοράς, τη χωρητικότητα της αποθήκης και τον όγκο των εμπορευμάτων, την ευκολία πρόσβασης στα εμπορεύματα, πιθανούς κινδύνους που συνδέονται με την μετακίνηση των εμπορευμάτων κλπ.
Όταν ολοκληρώσετε αυτή την εργασία, θα πρέπει να έχετε κατανοήσει επακριβώς:

- τον αναγκαίο εξοπλισμό και εργατικό δυναμικό που θα χρησιμοποιηθεί κατά την εκφόρτωση και μετακίνηση των εμπορευμάτων·
- τα είδη των μέσων δειγματοληψίας που θα χρησιμοποιηθούν·
- τους τύπους και τον αριθμό των περιεκτών που θα χρησιμοποιηθούν για την τοποθέτηση των δειγμάτων·
- τον αναγκαίο πρόσθετο εξοπλισμό και τα βοηθητικά μέσα για τις εργασίες φόρτωσης/εκφόρτωσης κλπ.
- τα πρόσθετα μέτρα ασφαλείας και τα μέσα ατομικής προστασίας, ανάλογα με την κατάσταση και τη φύση των εμπορευμάτων.

Συνιστάται να μην λαμβάνονται δείγματα στις ακόλουθες περιπτώσεις:

- όταν η δειγματοληψία ενέχει σοβαρούς κινδύνους όσον αφορά την ασφάλεια της εργασίας·
- όταν τα εμπορεύματα είναι σε μικρές ποσότητες ή πολύ μεγάλης αξίας·
- όταν η δειγματοληψία μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την κατάσταση αποστείρωσης των εμπορευμάτων ή να οδηγήσει στην παραβίαση άλλων ειδικών απαιτήσεων.

Στην πρώτη περίπτωση συνιστάται τα δείγματα να λαμβάνονται από τον διασαφιστή ή τον αντιπρόσωπό του. Δείγμα μπορεί επίσης να ληφθεί από έναν ειδικευμένο ανάδοχο υπό τελωνειακή επίβλεψη (βλ. παράγραφο σχετικά με τη διαδικασία δειγματοληψίας επικίνδυνων εμπορευμάτων).

### 2.3 Ειδικοί κανόνες ελέγχου ή συστάσεις σχετικά με τη δειγματοληψία των εν λόγω εμπορευμάτων

Πριν προβείτε στη δειγματοληψία, δέον είναι να ελέγξτε τις ακόλουθες πηγές πληροφοριών για ειδικούς κανόνες ή συστάσεις σχετικά με το προϊόν προς δειγματοληψία:

- νομικές διατάξεις (Νομική βάση)
- διαθέσιμα πρότυπα (Πρότυπα)
- ειδικές οδηγίες για τη δειγματοληψία υγρών, εμπορευμάτων χύδην, από δεξαμενές κλπ. (Ειδική δειγματοληψία)
- δειγματοληψία επικίνδυνων εμπορευμάτων
- ειδικά δελτία διαδικασίας δειγματοληψίας (Ειδική δειγματοληψία)
- τοπικοί κανονισμοί, συστάσεις ή οδηγίες για τη δειγματοληψία.

Μην διστάσετε να ζητήσετε από το τοπικό τελωνειακό εργαστήριο ειδικές συμβουλές ή οδηγίες.

### 2.4 Προετοιμασία των μέσων δειγματοληψίας και των περιεκτών για τα δείγματα

Οφείλετε:

- Να επιλέγετε τα όργανα δειγματοληψίας και τους περιέκτες δειγμάτων που είναι κατάλληλα για τον τύπο των εμπορευμάτων από τα οποία θα ληφθούν δείγματα.
- Να εξετάζετε την ακεραιότητα και τη λειτουργικότητα των μέσων δειγματοληψίας που θα χρησιμοποιηθούν. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείτε ελαττωματικά ή μη λειτουργικά όργανα ή μέσα δειγματοληψίας με εξαρτήματα που λείπουν, διότι αυτό θα μπορούσε να είναι επικίνδυνο ή να υποβαθμίσει τα δείγματα που λαμβάνονται.
- Να ελέγχετε αν τα μέσα δειγματοληψίας είναι καθαρά και στεγνά. Εάν είναι απαραίτητο, πρέπει να παρέχονται τα αναγκαία υλικά καθαρισμού (απορρυπαντικά, οργανικοί διαλύτες κλπ.) και μέσα ξήρανσης για τον καθαρισμό των εργαλείων πριν και μετά τη δειγματοληψία.
- Εξασφαλίστε ότι έχετε επαρκείς περιέκτες δειγμάτων για τη δειγματοληψία. Συνιστάται να προσθέσετε ένα απόθεμα που να αντιστοιχεί περίπου στο 10% του αριθμού που απαιτείται συνήθως. Οι περιέκτες θα πρέπει επίσης να είναι καθαροί και στεγνοί και να έχουν τα αναγκαία πώματα και άλλα απαιτούμενα αναλώσιμα.
- Πρέπει να παρέχονται τα αναγκαία μέσα για τη συλλογή και καθαρισμό υγρών από έκχυση συμπεριλαμβανομένων και κατάλληλων ουσιών απορρόφησης τυχόν διαρροών πετρελαιοειδών.

Εάν κρίνετε ότι δεν μπορείτε να πραγματοποιήσετε μια δειγματοληψία ικανοποιητικά λόγω έλλειψης των κατάλληλων μέσων ή άλλων περιστάσεων, μπορείτε να ζητήσετε από τον εισαγωγέα να πραγματοποιήσει τη δειγματοληψία υπό την επίβλεψή σας.
Αυτό ισχύει και σε περιπτώσεις δειγματοληψίας επικίνδυνων εμπορευμάτων από εμπειρογνώμονα στη δειγματοληψία επικίνδυνων εμπορευμάτων (βλ. διαδικασία δειγματοληψίας επικίνδυνων εμπορευμάτων).

### 2.5 Φωτογραφικά αποδεικτικά στοιχεία

Τα φωτογραφικά αποδεικτικά στοιχεία ενδέχεται να είναι ιδιαίτερα χρήσιμα, εάν οι συσκευασίες φέρουν πληθώρα πληροφοριών ή εάν εντοπίσετε μια παρατυπία οπτικά.
Φωτοτυπίες
Στη στοιχειώδη μορφή του, αυτό μπορεί απλά να σημαίνει ότι λαμβάνετε ένα δείγμα της συσκευασίας και το τοποθετείτε πάνω στο φωτοτυπικό του γραφείου. Σε αυτή την περίπτωση, πρέπει να αριθμήσετε τις σελίδες των φωτοτυπιών σας και να τα αναφέρετε ως «παραρτήματα» στην έκθεσή σας. Αυτό μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμο, εάν δεν μπορείτε να προσδιορίσετε τις γλώσσες στις συσκευασίες λιανικής πώλησης.
Ψηφιακές φωτογραφίες
Οι ψηφιακές φωτογραφίες συνήθως παρέχουν περισσότερες πληροφορίες και μπορεί να είναι χρήσιμες για να εξηγήσουν τον τρόπο με τον οποίο στοιβάχτηκαν ή συσκευάστηκαν τα εμπορεύματα. Μπορούν να επισυναφθούν στην έκθεσή σας.
Πρέπει να γνωρίζετε, ωστόσο, ότι ενδέχεται να μην γίνουν αυτά αποδεκτά ως αποδεικτικά στοιχεία σε δικαστήριο, εάν δεν υπάρχει σαφής και εμπεριστατωμένη αλυσίδα αποδεικτικών στοιχείων. Ανατρέξτε σε εθνικές οδηγίες της χώρας σας σχετικά με τα αποδεκτά φωτογραφικά αποδεικτικά στοιχεία.

Αναθεωρήσεις
Έκδοση | Ημερομηνία | Αλλαγές
1.0 | 12.10.2012 | Πρώτη έκδοση