Σύστημα Κεντρικού Τελωνισμού για την Εισαγωγή – CCI

Ο Κεντρικός Τελωνισμός αποτελεί απλουστευμένη τελωνειακή διαδικασία που προβλέπεται στον Τίτλο V του Ενωσιακού Τελωνειακού Κώδικα (UCC), ο οποίος τέθηκε σε εφαρμογή την 1η Μαΐου 2016.

Επιτρέπει στους οικονομικούς φορείς να υποβάλουν τελωνειακή διασάφηση στο τελωνείο του κράτους μέλους όπου είναι εγκατεστημένοι, ακόμη και όταν τα εμπορεύματα παρουσιάζονται φυσικά σε τελωνείο οποιουδήποτε άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με τον τρόπο αυτό διαχωρίζεται ο τόπος υποβολής της τελωνειακής διασάφησης από τον τόπο φυσικής παρουσίασης των εμπορευμάτων, παρέχοντας τη δυνατότητα κεντρικής διαχείρισης των τελωνειακών διαδικασιών. 

Τι είναι το Σύστημα Κεντρικού Τελωνισμού για την Εισαγωγή CCI;

Το Σύστημα Κεντρικού Τελωνισμού για την Εισαγωγή (Centralised Clearance for Import – CCI) είναι το νέο διευρωπαϊκό πληροφοριακό σύστημα που υποστηρίζει την εφαρμογή της απλούστευσης του Κεντρικού Τελωνισμού, σύμφωνα με τον Ενωσιακό Τελωνειακό Κώδικα, εξασφαλίζοντας:

• Ψηφιακή επεξεργασία των τελωνειακών διασαφήσεων εισαγωγής, καθ’ όλο τον κύκλο ζωής τους.
• Ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των εμπλεκόμενων Τελωνειακών Αρχών των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
• Εναρμονισμένη επεξεργασία και ανταλλαγή τελωνειακών δεδομένων σε επίπεδο ΕΕ, η οποία βασίζεται στις κοινές απαιτήσεις δεδομένων του Παραρτήματος Β των κατ’ εξουσιοδότηση και εκτελεστικών πράξεων του Ενωσιακού Τελωνειακού Κώδικα (DA/IA).
   

Πώς λειτουργεί ο Κεντρικός Τελωνισμός;

Η διαδικασία του Κεντρικού Τελωνισμού βασίζεται στη συνεργασία μεταξύ του τελωνείου στο οποίο υποβάλλεται η τελωνειακή διασάφηση και του τελωνείου στο οποίο προσκομίζονται φυσικά τα εμπορεύματα.
Μέσω του συστήματος CCI πραγματοποιείται ηλεκτρονική ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των εμπλεκόμενων τελωνείων, με σκοπό την επεξεργασία και παρακολούθηση της διασάφησης, τη διενέργεια των απαιτούμενων ελέγχων και τη λήψη απόφασης για την αποδέσμευση των εμπορευμάτων.
Η διαδικασία περιλαμβάνει, συνοπτικά, τα ακόλουθα βασικά στάδια:

• Υποβολή της τελωνειακής διασάφησης στο τελωνείο του κράτους μέλους εγκατάστασης του οικονομικού φορέα.
• Προσκόμιση των εμπορευμάτων στο τελωνείο του κράτους μέλους όπου αυτά βρίσκονται φυσικά.
• Ηλεκτρονική ανταλλαγή πληροφοριών και αποτελεσμάτων ελέγχου μεταξύ των εμπλεκόμενων τελωνείων μέσω του συστήματος CCI. 

• Λήψη απόφασης για την αποδέσμευση ή μη των εμπορευμάτων.

   

Ποιο είναι το πεδίο εφαρμογής του συστήματος CCI;

Στο πεδίο εφαρμογής του περιλαμβάνονται ιδίως:

• Συνήθεις και απλουστευμένες τελωνειακές διασαφήσεις, συμπεριλαμβανομένων των διασαφήσεων πριν από την προσκόμιση των εμπορευμάτων. 

• Διασαφήσεις μέσω εγγραφής στις λογιστικές καταχωρίσεις του διασαφιστή — EIDR, με ή χωρίς γνωστοποίηση προσκόμισης, όπου προβλέπεται.

• Συμπληρωματικές διασαφήσεις γενικού, περιοδικού ή ανακεφαλαιωτικού χαρακτήρα. 

• Βασικά τελωνειακά καθεστώτα εισαγωγής, όπως θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία, τελωνειακή αποταμίευση, τελειοποίηση προς επανεξαγωγή, ειδικός προορισμός και προσωρινή εισαγωγή.

• Ηλεκτρονική ανταλλαγή υποστηρικτικών ή πρόσθετων εγγράφων μεταξύ των αρμόδιων τελωνείων.

Ποια είναι Πλεονεκτήματα του συστήματος CCI;

Ο Κεντρικός Τελωνισμός (CCI) συμβάλλει στην απλούστευση και επιτάχυνση των τελωνειακών διαδικασιών, παρέχοντας σημαντικά οφέλη για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ειδικότερα, το σύστημα CCI προσφέρει:

• Κεντρική διαχείριση των τελωνειακών διαδικασιών μέσω ενός ενιαίου σημείου επικοινωνίας.
• Ταχύτερη διεκπεραίωση και αποδέσμευση των εμπορευμάτων.
• Βελτιστοποίηση των διαδικασιών εφοδιαστικής αλυσίδας και διακίνησης εμπορευμάτων.
• Μείωση του διοικητικού φόρτου και των τελωνειακών διατυπώσεων.
• Περιορισμός του κόστους και των απαιτούμενων πληροφοριακών διασυνδέσεων.
• Ενίσχυση της διαφάνειας, της συνέπειας και της εναρμόνισης των διαδικασιών μεταξύ των κρατών μελών.
• Αποτελεσματικότερη συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων και τελωνειακών αρχών.

Παράλληλα, μέσω της ηλεκτρονικής και αυτοματοποιημένης ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των εμπλεκόμενων τελωνείων, το σύστημα CCI διευκολύνει το διασυνοριακό εμπόριο και ενισχύει την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά.

Ποιοι μπορούν να υποβάλουν αίτηση για άδεια Κεντρικού Τελωνισμού;

Η χρήση του Κεντρικού Τελωνισμού για την Εισαγωγή αφορά οικονομικούς φορείς που πραγματοποιούν εισαγωγικές πράξεις με εμπλοκή περισσότερων του ενός κρατών μελών και προϋποθέτει τη χορήγηση σχετικής άδειας Κεντρικού Τελωνισμού. Οι οικονομικοί φορείς που ενδιαφέρονται να χρησιμοποιήσουν την απλούστευση CCI υποβάλλουν αίτηση στις αρμόδιες Τελωνειακές Αρχές, σύμφωνα με το άρθρο 179 του Ενωσιακού Τελωνειακού Κώδικα.

Αίτηση για άδεια CCI μπορεί να υποβάλει οικονομικός φορέας ο οποίος:

• Είναι εγκατεστημένος στην Ελλάδα.
• Διαθέτει άδεια Εγκεκριμένου Οικονομικού Φορέα για τελωνειακές απλουστεύσεις (AEOC).
• Πραγματοποιεί εισαγωγικές πράξεις στις οποίες εμπλέκεται τουλάχιστον ένα άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
• Πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται από την ενωσιακή τελωνειακή νομοθεσία για τη χρήση της απλούστευσης. 

Η αίτηση για άδεια Κεντρικού Τελωνισμού υποβάλλεται μέσω της ψηφιακής πύλης myAADE στη διαδρομή: myAADE > Εφαρμογές > Τελωνειακές Υπηρεσίες > CDS – Σύστημα Τελωνειακών Αποφάσεων.

Αρμόδια Τελωνειακή Αρχή για την εξέταση της αίτησης είναι, καταρχήν, η αρχή του τόπου όπου τηρούνται οι κύριες λογιστικές καταχωρίσεις του αιτούντος για τελωνειακούς σκοπούς. 

Στην αίτηση και στην άδεια χρησιμοποιείται ο τύπος άδειας CCL.

Σε περίπτωση που ο εισαγωγέας δεν διαθέτει ιδιότητα AEOC ή άδεια CCI, μπορεί να χρησιμοποιήσει την απλούστευση μέσω έμμεσου τελωνειακού αντιπροσώπου, υπό την προϋπόθεση ότι ο αντιπρόσωπος διαθέτει ιδιότητα AEOC και είναι κάτοχος άδειας CCI. Στην περίπτωση αυτή, ο έμμεσος αντιπρόσωπος ενεργεί ως διασαφιστής στο πλαίσιο της διαδικασίας.

Ποιες είναι οι συναφείς άδειες και εγγυήσεις;

Η άδεια CCI μπορεί να συνδυάζεται, κατά περίπτωση, με άλλες τελωνειακές απλουστεύσεις ή άδειες, όπως η άδεια χρήσης απλουστευμένης διασάφησης ή η άδεια εγγραφής στις λογιστικές καταχωρίσεις του διασαφιστή (EIDR), σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στην ενωσιακή τελωνειακή νομοθεσία.

Στις περιπτώσεις αυτές, οι σχετικές άδειες πρέπει να είναι συμβατές μεταξύ τους, ιδίως ως προς τον κάτοχο της άδειας, το αρμόδιο τελωνείο ελέγχου και τα τελωνειακά καθεστώτα που καλύπτονται.

Η παροχή εγγύησης δεν αποτελεί, κατά κανόνα, προϋπόθεση για τη χορήγηση άδειας CCI. Ωστόσο, εγγύηση απαιτείται στις περιπτώσεις που προβλέπονται από την ενωσιακή τελωνειακή νομοθεσία, ιδίως όταν η απλούστευση CCI χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με ειδικά καθεστώτα, όταν γεννάται τελωνειακή οφειλή ή όταν γίνεται χρήση αναβολής πληρωμής των δασμών.

Για την ορθή χρήση των απλουστεύσεων, συνιστάται, όπου απαιτείται, η ύπαρξη συνολικής εγγύησης σύμφωνα με το άρθρο 95 του Ενωσιακού Τελωνειακού Κώδικα.

Ποιες είναι οι βασικές έννοιες και οι ρόλοι του συστήματος CCI;

Κεντρικός τελωνισμός (ΚΤ) (άρθρο 179 του UCC, άρθρο 149 της DA και άρθρα 229-232 της IA):  παρέχει την άδεια σε κάτοχο να υποβάλει, ή να καταστήσει διαθέσιμη, στο τελωνείο που είναι αρμόδιο για τον τόπο στον οποίο ο εν λόγω κάτοχος είναι εγκατεστημένος, τελωνειακή διασάφηση για εμπορεύματα που προσκομίζονται σε άλλο τελωνείο εντός του τελωνειακού εδάφους της Ένωσης.

Κράτος μέλος που χορηγεί την άδεια (Authorising Member State) Το ΚΜ που χορηγεί την άδεια έχει ηγετικό ρόλο. Το εν λόγω ΚΜ είναι το κύριο σημείο επαφής για τον αιτούντα/κάτοχο άδειας. Είναι υπεύθυνο για τη διαδικασία αδειοδότησης, τη χορήγηση της άδειας και την παρακολούθηση της άδειας.

Συμμετέχον κράτος μέλος/-η (Participating Member State) 
Τα συμμετέχοντα ΚΜ είναι όλα τα υπόλοιπα ΚΜ που ενέχονται σε άδεια. Ενέχονται στη διαδικασία χορήγησης της άδειας σύμφωνα με τους κανόνες της διαδικασίας διαβούλευσης. Υποστηρίζουν, κατόπιν σχετικού αιτήματος, το AMS στη διαδικασία ελέγχου και του παρέχουν πληροφορίες που μπορούν να συνδράμουν στην παρακολούθηση της άδειας. Τα συμμετέχοντα κράτη μέλη ευθύνονται επίσης για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης του κατόχου της άδειας με τις εθνικές απαιτήσεις σε θέματα φορολογίας και στατιστικής.

Τελωνείο ελέγχου (Supervising Customs Office - SCI)
Το εν λόγω τελωνείο είναι αρμόδιο για την επιτήρηση της υπαγωγής των εμπορευμάτων σε τελωνειακό καθεστώς. Είναι επίσης το τελωνείο στο οποίο, σύμφωνα με το άρθρο 179 του ΕΤΚ, υποβάλλονται οι τελωνειακές διασαφήσεις, και το οποίο επιτηρεί τις πράξεις του κατόχου της άδειας. Σε περίπτωση συνδυασμού με ειδικά καθεστώτα, συνιστάται το SCI να είναι επίσης το τελωνείο ελέγχου του ειδικού καθεστώτος.

Τελωνείο/α προσκόμισης (Presentation Customs Office - PCI)
Το τελωνείο προσκόμισης είναι το τελωνείο που είναι υπεύθυνο για τον χώρο στον οποίο βρίσκονται πραγματικά τα εμπορεύματα. Είναι επίσης υπεύθυνο, από κοινού με το τελωνείο ελέγχου, για την επιτήρηση των πράξεων και την παράδοση/τους ελέγχους των εμπορευμάτων.